شیر استیل سماوری
شیر استیل سماوری یا پلاگ ولو، نوعی شیر صنعتی ربعگرد است که با استفاده از یک پلاگ استوانهای یا مخروطی، امکان قطع و وصل یا تغییر مسیر جریان سیالات را فراهم میکند. این شیر با طراحی ساده، افت فشار کم، مقاومت بالا در برابر خوردگی و قابلیت عملکرد در فشار و دمای بالا، در صنایعی مانند نفت و گاز، پتروشیمی، شیمیایی، غذایی و تأسیسات آبوفاضلاب کاربرد گستردهای دارد. شیر استیل سماوری در مدلهای روغنکاریشونده و بدون نیاز به روغنکاری و همچنین در سایزها و کلاسهای فشاری متنوع تولید میشود و انتخابی مطمئن برای کنترل سریع و دقیق جریان در شرایط صنعتی سخت به شمار میرود.
شیر استیل سماوری چیست؟ بررسی کامل ساختار، عملکرد و کاربردها
شیر استیل سماوری که با نام فنی “پلاگ ولو” (Plug Valve) نیز شناخته میشود، از جمله شیرآلات صنعتی پرکاربردی است که وظیفه قطع و وصل یا تغییر مسیر جریان سیال را در خطوط لوله بر عهده دارد. این شیرها با طراحی ساده و مؤثر، در محیطهایی با شرایط سخت مانند سیالات خورنده، فشار بالا یا دمای متغیر، عملکرد بسیار خوبی از خود نشان میدهند. جنس بدنه آنها معمولاً از استنلس استیل (فولاد ضدزنگ) بوده که مقاومت بالایی در برابر زنگزدگی، سایش و مواد شیمیایی دارد.
ساختار و عملکرد شیر استیل سماوری
ساختار شیر استیل سماوری از یک بدنه فلزی و یک پلاگ یا دیسک استوانهای یا مخروطی تشکیل شده که دارای سوراخی به شکل مستطیل، بیضی یا گاهی کروی است. این پلاگ درون بدنه میچرخد و با قرار گرفتن سوراخ آن در راستای مسیر لوله، اجازه عبور سیال را میدهد. با چرخش ۹۰ درجهای پلاگ، مسیر بسته میشود و جریان قطع میگردد. این نوع عملکرد ربعگرد باعث سرعت بالا در قطع و وصل جریان میشود و برای کاربردهای صنعتی ایدهآل است.
انواع شیر استیل سماوری
شیرهای استیل سماوری از نظر عملکرد به دو نوع کلی تقسیم میشوند:
شیر سماوری روغنکاریشونده (Lubricated Plug Valve)
در این نوع، بین پلاگ و بدنه شیر از یک روانکننده مخصوص برای کاهش اصطکاک استفاده میشود. مناسب برای سیستمهایی با فشار و دمای بالا.شیر سماوری بدون نیاز به روغنکاری (Non-lubricated Plug Valve)
در این مدل از پلاگهای با جنس مقاوم مانند PTFE استفاده میشود که نیازی به روانکاری ندارد و برای سیستمهای بهداشتی، غذایی یا حساس مناسب است.
از نظر طراحی بدنه نیز این شیرها در دو مدل اصلی تولید میشوند:
شیر استیل سماوری استاندارد
شیر استیل سماوری وارونه (Inverted Plug Valve)
همچنین این شیرها معمولاً به صورت دو راهه (2/2) عرضه میشوند، اما در صورت نیاز به تغییر مسیر جریان، میتوان آنها را به صورت چندراهه نیز طراحی کرد.
متریال و آلیاژهای مورد استفاده
در تولید شیر استیل سماوری از آلیاژهای مقاومی مانند استنلس استیل 304، 316، 316L، و همچنین آلیاژهای ویژهای چون ASTM A182 F11، F22، F347 و F91 استفاده میشود. این آلیاژها به شیر اجازه میدهند در شرایط خورنده، دمای بالا یا فشار شدید عملکرد مناسبی داشته باشد.
سایزبندی و کلاس فشاری
شیرهای استیل سماوری در سایزهای متنوع از 1/2 اینچ تا 24 اینچ تولید میشوند و بسته به کاربرد در کلاسهای فشاری 150، 300، 600، 900، 1500 و 2500 موجود هستند. مدلهای با فشار بسیار بالا معمولاً بهصورت سفارشی برای پروژههای خاص طراحی و ساخته میشوند.
کاربردهای شیر استیل سماوری
صنایع نفت، گاز و پتروشیمی: برای کنترل دقیق جریان سیالات گازی و نفتی.
صنایع شیمیایی: مناسب برای عبور مواد خورنده و اسیدی.
تأسیسات آب و فاضلاب: در بخشهایی که نیاز به قطع و وصل سریع جریان وجود دارد.
صنایع غذایی و دارویی: در نسخههای بدون روانکاری، برای حفظ شرایط بهداشتی.
کاربردهای خاص صنعتی: مانند نیروگاهها، صنایع فولاد و خودروسازی.
مزایای شیر استیل سماوری
عملکرد سریع و ساده با چرخش ۹۰ درجهای
افت فشار بسیار کم نسبت به سایر شیرها
مقاومت بالا در برابر خوردگی و فرسایش
قابلیت استفاده در فشارها و دماهای مختلف
امکان طراحی به صورت چندراهه برای تغییر مسیر جریان
جمعبندی
شیر استیل سماوری انتخابی هوشمندانه برای سیستمهایی است که نیاز به کنترل جریان با دقت، سرعت و اطمینان بالا دارند. طراحی مقاوم، تنوع در سایز و متریال، و قابلیت استفاده در شرایط سخت، این شیر را به گزینهای مطمئن برای طیف گستردهای از صنایع تبدیل کرده است. اگر بهدنبال شیر صنعتیای با دوام، انعطافپذیر و کممصرف هستید، بدون شک شیر استیل سماوری یکی از بهترین انتخابهاست.