در یک نگاه، انتخاب درجات مختلف فلنج فولاد کربنی به فهم تفاوت «گرید متریال» و «کلاس فشار» بستگی دارد: گریدهایی مانند ASTM A105 (سرویسهای دمای محیط و بالاتر)، ASTM A350 LF2 (برودتی و زیر صفر)، و ASTM A694 در درجات F52 تا F70 (انتقالات پرفشار و استحکام بالاتر) ویژگیهای مکانیکی و دامنهٔ دمایی را تعیین میکنند؛ درحالیکه کلاسهای ASME B16.5 (۱۵۰ تا ۲۵۰۰) ظرفیت مجاز فشار-دما را مشخص میسازند و باید از جداول استاندارد خوانده شوند. برای قطرهای بالاتر از ۲۴ اینچ نیز B16.47 سری A/B مطرح است (A مقاومتر و سنگینتر، B اقتصادیتر). در پروژههای عمومی معمولاً A105 کافی است؛ برای دمای پایین LF2 امنتر است؛ و در فشارهای بالا A694 (F52–F70) انتخاب بهتری محسوب میشود. اگر محیط خورنده/دمای بسیار بالا دارید، ممکن است به آلیاژی/استنلس (مانند A182) یا راهکارهای پوششی نیاز باشد؛ A516 هم بیشتر ورق مخزنی است تا فلنج فورج استاندارد. در نهایت، با توجه به دما، فشار طراحی، سایز و سیال، گرید را برگزینید و کلاس فشار را از B16.5 تعیین کنید؛ برای برآورد هزینه و مقایسه اقتصادی نیز به لیست قیمت فلنج استیل در سایت استیل کاران ماهان سر بزنید و برای خرید یا مشاوره فنی و استعلام قیمت روز با کارشناسان ما تماس بگیرید.
درجات مختلف فلنج فولاد کربنی (A105، A350 LF2، A694)؛ راهنمای انتخاب براساس دما، فشار و سرویس
مقدمه
در انتخاب درجات مختلف فلنج فولاد کربنی باید دو مفهوم کلیدی را جدا کنیم: گرید متریال (ASTM/ASME مثل A105، A350 LF2، A694 F52–F70) و کلاس فشار (Class 150/300/600/900/1500/2500 طبق ASME B16.5). گرید، خواص مکانیکی/ترکیب و محدودهٔ دمای کارکرد را مشخص میکند؛ کلاس فشار هم ظرفیت مجاز در دماهای مختلف را از روی جداول فشار–دما تعیین میکند. اگر بین گزینهها مرددی، برای برآورد هزینه و مقایسه با استنلس از همینجا به لیست قیمت فلنج استیل سر بزن (آدرس را به URL دقیق صفحهٔ لیست قیمت خودت تغییر بده).
فلنج فولاد کربنی چیست و چه گریدهایی دارد؟
فولاد کربنی (با حدود ۱ تا ۲٪ کربن) پایهٔ بسیاری از فلنجهای صنعتی است: هرچه کربن بالاتر باشد، استحکام/سختی بیشتر و چقرمگی/جوشپذیری کمتر میشود و ممکن است به عملیات حرارتی و روش جوشکاری دقیقتری نیاز باشد. فلنجهای فورج کربناستیل بهدلیل خواص مکانیکی خوب، برای اتصال به شیرآلات، پمپها و تجهیزات فشار بهکار میروند. گریدهای پرکاربرد عبارتند از: ASTM A105، ASTM A350 (LF2)، ASTM A694. (A516 و A182 هم در ادامه توضیح داده میشوند و چه زمانی سراغشان برویم.)
تفاوت «گرید» با «کلاس فشار»
گرید (Material Grade): استاندارد متریال و خواص مکانیکی/دمایی را تعریف میکند؛ انتخاب آن تابع دما، فشار طراحی، سیال و الزامات بهرهبرداری است.
کلاس فشار (Pressure Class): طبق ASME B16.5 در کلاسهای 150 تا 2500 ارائه میشود و برای هر گروه متریالی جدول فشار–دما دارد؛ مقایسهٔ ظرفیت همیشه باید با همان جدول انجام شود.
نکتهٔ ابعادی: برای قطرهای بیش از ۲۴ اینچ، استاندارد ASME B16.47 (سری A و B) بهکار میرود: سری A معمولاً ضخیمتر/مقاومتر با بولتسرکل بزرگتر است؛ سری B سبکتر و اقتصادیتر. انتخاب به بارهای خارجی، فضای نصب و سازگاری با تجهیزات موجود بستگی دارد.
رایجترین درجات (گریدهای) فلنج فولاد کربنی
1) ASTM A105 — فورجکربناستیل برای دمای محیط و بالاتر
گرید A105 انتخاب پیشفرض بسیاری از سرویسهای فرآیندی در دمای محیط و بالاتر است. برای آب/بخار/نفت و گاز در شرایط معمول عالی عمل میکند. در دماهای خیلی بالا، ملاحظات متالورژیکی (مثل تغییرات ریزساختاری) مطرح است و باید طبق استاندارد و دیتاشیت سازنده تصمیمگیری شود.
کاربرد نمونه: واحدهای فرآیندی عمومی، پایپینگ خدماتی، زمانی که سرویس برودتی ندارید.
2) ASTM A350 LF2 — سرویس دما پایین (Low-Temperature CS)
A350 LF2 برای زیر صفر طراحی شده و الزام آزمون ضربه در دمای پایین دارد تا ریسک شکست ترد کاهش یابد. بهصورت رایج کنار لولهٔ A333 Gr.6 و اتصالات A420 WPL6 استفاده میشود.
کاربرد نمونه: خطوط فضای باز مناطق سردسیر، سرویسهای برودتی، اسکیدهای بیرونی.
3) ASTM A694 — High-Yield برای انتقالات پرفشار
وقتی استحکام تسلیم بالا و فشار کاری زیاد مطرح است، سراغ A694 میرویم. درجات معروف آن F52، F56، F60، F65، F70 است؛ هرچه عدد F بالاتر، استحکام بیشتر. این موضوع اجازهٔ طراحی فشردهتر یا کار در فشار بالاتر را میدهد (با رعایت جداول فشار–دما و گروه متریالی).
کاربرد نمونه: ایستگاههای انتقال نفت/گاز، خطوط لولهٔ پرفشار، هدرها و مانیفولدها.
دربارهٔ A516 و A182؛ کِی سراغشان برویم؟
ASTM A516 (PVQ): استاندارد ورق مخزنی برای ظروف تحت فشار (Grades 55/60/65/70). گاهی برای فلنجهای صفحهای/سفارشی از ورق استفاده میشود، اما در فلنجهای استاندارد B16.5 معمولاً فورج رایجتر است.
ASTM A182: استاندارد فورج آلیاژی/استنلس برای سرویسهای دما بالا/خورنده است (نه کربناستیل). اگر محیط خورنده یا دمای بالا دارید، ممکن است انتخاب آلیاژی/استنلس طبق A182 یا پوششهای سطحی منطقیتر باشد.
چگونه بین درجات مختلف فلنج فولاد کربنی انتخاب کنیم؟
دما: زیر صفر معنادار دارید؟ → A350 LF2. دمای محیط/بالا بدون شرایط خاص؟ → A105. انتقال پرفشار با نیاز به استحکام بالاتر؟ → A694 (F52–F70).
فشار و کلاس: کلاس را از B16.5 (150 تا 2500) بر اساس فشار طراحی و دمای کارکرد انتخاب کنید؛ سپس گریدی را بردارید که با آن شرایط سازگار است.
سایز فلنج: بالای ۲۴ اینچ؟ به سراغ B16.47 (سری A/B) بروید.
سیال/محیط: سرویس ترش/خورنده یا دمای خیلی بالا؟ شاید آلیاژی/استنلس (A182) یا پوشش مناسبتر باشد.
برای برآورد هزینه: به لیست قیمت فلنج استیل مراجعه کنید تا کنار الزامات فنی، بودجه را هم بسنجید. (URL را به آدرس واقعی صفحهٔ لیست قیمت خودت تغییر بده.)
سوالات متداول
کلاسهای فشار فلنج یعنی چه؟
کلاسهای 150 تا 2500 ظرفیت مجاز فشار را در دماهای مختلف نشان میدهند؛ این مقادیر در جداول استاندارد ASME B16.5 برای گروههای متریالی تعریف شدهاند.
تفاوت سری A و B در B16.47 چیست؟
سری A عموماً ضخیمتر/سنگینتر با بولتسرکل بزرگتر (تحمل بار خارجی بیشتر) و سری B سبکتر و اقتصادیتر است. انتخاب به قیود مکانیکی، فضای نصب و سازگاری با تجهیزات موجود بستگی دارد.
کی A105 را با LF2 عوض کنیم؟
اگر سرویس زیر صفر کار میکند یا ریسک شکست ترد دارید، LF2 امنتر است؛ در غیر اینصورت A105 برای دمای محیط/بالا انتخاب رایج است.
A694 F52، F60، F65، F70 چه فرقی دارند؟
اینها درجههای استحکام هستند؛ هرچه عدد بالاتر، استحکام تسلیم/کششی بیشتر و تناسب بهتر برای فشار/بارهای بالاتر—با رعایت جداول فشار–دما.
جمعبندی و دعوت به اقدام
برای انتخاب درجات مختلف فلنج فولاد کربنی ابتدا سرویس را دقیق مشخص کنید: دما (بهویژه زیر صفر)، فشار طراحی/کلاس، سایز و محیط سیال. در اغلب پروژههای عمومی، A105 کفایت میکند؛ برای سرما و ریسک شکست ترد، A350 LF2 امنتر است؛ و برای انتقالات پرفشار سراغ A694 (F52–F70) بروید—سپس کلاس فشار مناسب را طبق ASME B16.5 تعیین کنید. برای خرید فلنج از استیل کاران ماهان اقدام کنید یا جهت مشاورهٔ فنی و استعلام قیمت روز با کارشناسان ما تماس بگیرید؛ با موجودی بهروز و برندهای معتبر، انتخاب بهینه را برایتان ساده میکنیم.